Ετικέτες

,

KONSTANTINOYPOLH-2

Η ιστορική φυσιογνωμία της Κωνσταντινούπολης απειλείται με αφανισμό

Γράφει ο Αντώνης Λαμπίδης*

«Είναι σκληρή η αίσθηση πως χάνεται η Πόλη για μας ολότελα… Η Πόλη δεν είναι πια η Πόλη, όπως από τα λόγια των ανθρώπων και τη φαντασία μου την ήξερα… Δεν υπάρχει πια η Πόλη. Δεν υπάρχει πια η Πόλη. Στην Πόλη ξύπνησαν και άναψαν μέσα μου όλες οι παλιές οι ταραχές μου και αποκάηκαν, και τώρα απέμεινε παρά η στάχτη….».

Η απαισιοδοξία που ξεχειλίζει από την ψυχή του Ίωνος Δραγούμη, γύρω στα 1907, συγκλονίζει τις συνειδήσεις μας, εκατόν τόσα χρόνια μετά.

Σ’ αυτή την Πόλη αιώνες τώρα, ο Ελληνισμός μεγαλούργησε, αποτύπωσε την σφραγίδα του –προπάντων την πνευματική. Μια ιστορική πορεία χωρίς προηγούμενο στην οικουμένη. Γράμματα, Τέχνες, Επιστήμες, εμπορική δραστηριότητα, καθημερινή ζωή των απλών ανθρώπων συνέθεταν μια εικόνα συγκροτημένης κοινωνίας με βαθιές ρίζες και ανοικτούς ορίζοντες.

Ανελέητοι διωγμοί, ανείπωτες περιπέτειες και καταστροφές διαδέχθηκαν την ακμή, τον πολιτισμό που δημιούργησαν οι πρόγονοι μας. Ο Ελληνισμός της Πόλης αποτελούσε και συνεχίζει να αποτελεί «κάρφος εν τω οφθαλμώ» των Τούρκων. Το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης εμφορείται από ένα βάναυσο εθνικισμό, συνέχεια και ολοκλήρωση του κεμαλισμού. Στόχος είναι η εξολόθρευση των μειονοτήτων. Η περιφρόνηση που δείχνουν προς τον πολιτισμό, τη θρησκευτική πίστη και τα δημιουργήματα -υλικά και πνευματικά- των άλλων εθνοτήτων που ζουν στη χώρα τους αποδεικνύεται καθημερινά. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα των ημερών μας είναι η μεθοδευμένη, αυθαίρετη μετατροπή περίλαμπρων ορθοδόξων ναών τεράστιας ιστορικής και θρησκευτικής σημασίας σε ισλαμικά τεμένη.

Σήμερα, στην αχανή Κωνσταντινούπολη των 17 εκατομμυρίων απέμειναν ελάχιστοι Ρωμιοί. Όμως, τα αναρίθμητα ελληνικά αρχιτεκτονικά μνημεία της παλαιότερης και νεότερης εποχής στέκουν ακόμη όρθια, παρ’ ότι λαβωμένα. Είναι αυτά που σώζουν την εικόνα της Βασιλεύουσας στα μάτια της πολιτισμένης ανθρωπότητας.

Οι πρώτες καταστροφικές επεμβάσεις στον αστικό ιστό της Πόλης πραγματοποιήθηκαν τη δεκαετία του 1950 από την κυβέρνηση του Αντνάν Μεντερές. Λαμπρά βυζαντινά μνημεία, ορθόδοξες εκκλησίες, παραδοσιακά ελληνικά οικήματα  ισοπεδώθηκαν για να διανοιχθούν απρόσωποι λεωφόροι και να διαπλατυνθούν πλατείες.

Η πιο καταστροφική για την ιστορία της Πόλης δημαρχία ήταν εκείνη του Μπεντρεττίν Νταλάν. Ξεκίνησε μια επιχείρηση «αναστήλωσης» των Θεοδοσιανών Τειχών, η οποία κατέληξε σε ένα άθλιο ξαναχτίσιμο των τειχών με ευτελή υλικά και κακοτεχνίες, ώστε σήμερα τμήματά τους ολόκληρα να μοιάζουν με σκηνικό χολυγουντιανής υπερπαραγωγής. Στον καταιγισμό των επικρίσεων στον τύπο της εποχής ότι «τα αυθεντικά τείχη δεν έμοιαζαν έτσι», ο Νταλάν είχε το απύθμενο θράσος να απαντήσει«και αν δεν έμοιαζαν έτσι, έτσι έπρεπε να μοιάζουν!». Στόχος και επίτευγμα του Νταλάν ήταν η «απαλλαγή» του κέντρου της Πόλης από «αυτά τα σπίτια Ελλήνων και Αρμενίων», καθ’ όσον θεωρούσε ότι τα μέγαρα ήταν «ανάξια προστασίας» επειδή είχαν οικοδομηθεί από «ξένους κεφαλαιοκράτες» και δεν αποτελούσαν «δημιουργήματα της τουρκικής κουλτούρας» !

Στις μέρες μας, με μοναδικό στόχο την αχαλίνωτη κερδοσκοπία και αστικό πρότυπο το… Ντουμπάι, το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) και οι δημαρχίες που ελέγχει καταστρώνουν τερατώδη σχέδια ανάπλασης του ιστορικού κέντρου της Πόλης, στο Ταρλάμπασι και το Πέραν, με ανομολόγητο στόχο να αφανίσουν την αρχιτεκτονική και κοινωνική ταυτότητα της Πόλης. Η εξαγγελθείσα «αστική ανάπλαση» (kentsel dönüşüm) αποτελεί το φόβο και τον τρόμο όσων λατρεύουν και πονούν την Κωνσταντινούπολη και τις ιστορικές της συνοικίες. Αναπόφευκτα, η σχεδιαζόμενη ανάπλαση θα εκτοξεύσει τις τιμές των ακινήτων στα ύψη, τα οποία στην πλειοψηφία τους είναι ελληνικής ιδιοκτησίας και βιαίως καταπατηθέντα. Φυσικά και δεν υπάρχει καμία πρόθεση επιστροφής των καταπατημένων ακινήτων στους Έλληνες ιδιοκτήτες τους. Το σχέδιο είναι να απαλλοτριωθούν έναντι ευτελούς τιμής, περνώντας στην ιδιοκτησία κάποιων «ημετέρων». Οι κατασκευαστικοί όμιλοι και οι εργολαβικές εταιρείες διευθύνονται από άτομα προσκείμενα σε ανώτατα κυβερνητικά στελέχη ή συγγενικώς συνδεόμενα με αυτά. Όλως τυχαίως, το διαγωνισμό για την υλοποίηση του σχεδίου «ανάπλασης» του Ταρλάμπασι κέρδισε ο όμιλος Çalık, ο γενικός διευθυντής του οποίου Berat Albayrak είναι ο γαμπρός του Ταγίπ Έρντογαν.

Εξ άλλου, ο δήμαρχος Kadir Topbaş έχει ξεκινήσει την κατεδάφιση ιστορικών κτιρίων στην περιοχή του Πέραν, αγνοώντας τις διαμαρτυρίες και παραστάσεις φορέων και ειδημόνων.

Η μητροπολιτική αλλά και οι περισσότερες δημαρχίες της Πόλης βρίσκονται σήμερα στα χέρια μιας τάξης νεόπλουτων ισλαμιστών με ανύπαρκτη παιδεία και αισθητική. Πρόκειται για επαρχιώτες που ξαφνικά βρέθηκαν με πάρα πολλά χρήματα, αλλά δεν μπόρεσαν να απαλλαγούν από τις στενοκέφαλες κοινωνικές αντιλήψεις και την κακογουστιά τους. Λατρεύουν τα θηριώδη κτίρια, τα τεράστια τζαμιά, τις θεόρατες πλατείες και ο,τιδήποτε αστράφτει. Στις αλαζονικές τους βλέψεις περιλαμβάνεται και η ανέγερση ένα γιγάντιου τεμένους πάνω στην πλατεία Ταξίμ, ώστε να επισκιάζει την Αγία Τριάδα που βρίσκεται στο κάτω μέρος της.

Η αλλοίωση μέχρι και τον απειλούμενο πλήρη αφανισμό της πολιτισμικής κληρονομιάς της Κωνσταντινούπολης αποτελεί κορυφαίο ζήτημα με το οποίο πρέπει να ενδιαφερθεί και να παρέμβει επειγόντως η παγκόσμια κοινότητα πριν είναι πολύ αργά !

*Πρόεδρος Συλλόγου Κωνσταντινουπολιτών

ΠΗΓΗ: http://www.pontos-news.gr